Rhywbeth arbennig

Sut mae ein Hacademi’r Dreigiau yn chwalu rhwystrau ym maes rygbi i fenywod

Yn dilyn Diwrnod Rhyngwladol y Merched, rydym yn falch o daflu sbotolau ar gyflawniadau Lily Hawkins, dysgwr ysbrydoledig o Dredegar Newydd sy’n parhau i fynd o nerth i nerth ym myd rygbi i fenywod.

Mae Lily’n cael ei dethol ar gyfer Academi’r Dreigiau yn golygu ei bod hi gam yn nes at wireddu ei breuddwyd o ddod yn chwaraewr rygbi proffesiynol ac mae ei chyflawniadau yn ddiweddar yn dyst i’w dawn, ei hymroddiad a’i gwydnwch.

Datblygu dawn ar y cau ar oddi arno

Wrth i fenywod gynrychioli llai na chwarter o gyfanswm y chwaraewyr rygbi yng Nghymru o hyd, mae Academi’r Dreigiau yn chwarae rôl hanfodol o ran meithrin athletwyr ifanc.

Daeth Lily i sylw hyfforddwyr yr academi yn wreiddiol pan oedd hi ym Mlwyddyn 11 yn Ysgol Gyfun Idris Davies. Dros y ddwy flynedd diwethaf, mae hi wedi llwyddo i gydbwyso amserlen hyfforddi llethol gyda’i hastudiaethau, gan ddangos ymrwymiad eithriadol ar y cau ac oddi arno.

Dan 18 oed ar gyfer twrnamaint y Chwe Gwlad am y ddau dymor diwethaf. Mae hi hefyd yn chwarae yn safle mewnwr dros Gwalia Lightning yng Nghynghrair Celtic Challenge, gan gystadlu ar lefel uwch.

Rhoi yn ôl i’r gêm

Y tu hwnt i’w hymrwymiadau chwarae ei hun, mae Lily yn angerddol am gefnogi’r genhedlaeth nesaf. Mae hi’n hyfforddi’r tîm merched dan 14 oed yng Nghlwb Rygbi Tredegar Newydd ac mae’n chwarae rhan weithredol yn Rhaglen Dan Oed y Dyfodol Coleg Gwent, sy’n hyrwyddo cyfranogiad ar lawr gwlad ac mae’n annog mwy o ferched ifanc i gymryd rhan mewn chwaraeon.

Gan fyfyrio ar ei thaith, dywedodd Lily:

“Mae rygbi bob amser wedi bod yn rhan enfawr o’m bywyd ac rwy’n teimlo’n ffodus iawn i chwarae’r gamp rwy’n ei charu ar lefel mor uchel.

Mae rygbi yn rhan fawr o ddiwylliant Cymru a byddai’n wych i weld mwy o fenywod a merched nid yn unig yn chwarae’r gêm ond hefyd i’r gêm fenywod gael y gydnabyddiaeth y mae’n ei haeddu.”

Model rôl i’n dysgwyr

Rhannodd Scott Matthews, cydlynydd rygbi a hyfforddwr yn Academi Rygbi i Ferched, ei falchder o gyflawniadau Lily:

“Fel ei hyfforddwr, ni allwn fod yn fwy balch o Lily a phopeth y mae’n parhau i’w gyflawni.

Roedd cynrychioli tîm Cymru Dan 18 oed flwyddyn yn gynnar pan oedd hi ym Mlwyddyn 11 o hyd yn garreg filltir anhygoel ac mae’n adlewyrchiad clir o’i dawn, ei hymroddiad a’i haeddfedrwydd y tu hwnt i’w hoedran.

Mae cael ei dethol i chwarae dros dîm uwch Gwalia Lightning yn ddiweddar yn gyflawniad neilltuol arall ac mae’n un sy’n hollol haeddiannol.

Mae Lily yn ymgorffori popeth rydyn ni’n chwilio amdano yn ein chwaraewyr yr academi sef meddylfryd eithriadol, gwaith paratoi manwl, parodrwydd i gael ei hyfforddi, moeseg weithio a sgil ar lefel uchel. Mae hi’n arwain ei chymheiriaid trwy ei gweithredoedd ar y cae ac oddi arno, gan ragori yn academaidd wrth ysbrydoli’r rhai o’i hamgylch trwy ei safonau a’i gostyngeiddrwydd.

Rydym yn hynod o falch o Lily, yn yr un modd rydym yn hynod o falch o bob un o’n dysgwyr a’u cyflawniadau ac mae hi’n enghraifft ddisglair o ddiben ein rhaglen.”

Rygbi i ferched ar i fyny

Mae rygbi i ferched yng Nghymru yn parhau i dyfu wrth i niferoedd sy’n cymryd rhan mewn rygbi ar lefel llawr gwlad godi’n sylweddol yn ystod y blynyddoedd diwethaf. Er bod heriau’n parhau o hyd, mae rhaglenni ymroddedig megis Academi’r Dreigiau a Chynghrair Celtic Challenge yn helpu i greu llwybrau mwy gweledol a modelau rôl cadarnhaol.

Gan ddod o deulu o chwaraewyr rygbi, cafodd Lily ei magu ar ochrau’r cae rygbi yn cefnogi ei rhieni mewn gemau rygbi lleol. Wedi’i hysbrydoli gan eu hangerdd, dechreuodd chwarae pan oedd yn 6 oed ac mae wedi parhau i fod yn ymrwymedig ers hynny. Heddiw, mae hi’n hyfforddi nifer o weithiau bob wythnos, gan gydbwyso sesiynau yn y gampfa, gemau a chyfrifoldebau academaidd gyda lefel syfrdanol o ddisgyblaeth.

Gan astudio ar gyrsiau Safon Uwch mewn Bioleg, Addysg Gorfforol a Bagloriaeth Cymru ar hyn o bryd, mae Lily yn bwriadu parhau â’i datblygiad rygbi wrth symud ymlaen i astudio ar gwrs Gwyddor Chwaraeon ac Ymarfer Corff ym Mhrifysgol Fetropolitan Caerdydd. Yn y dyfodol, mae hi’n gobeithio cyfuno ei gyrfa chwarae gyda rôl ym maes rheolaeth chwaraeon neu ffitrwydd.

Rydym wrth ein boddau’n dathlu cyflawniadau Lily ac edrychwn ymlaen at ddilyn ei llwyddiant parhaus yn ei hastudiaethau ac ar y llwyfan ryngwladol.

Darganfyddwch ein hamrywiaeth eang o gyrsiau chwaraeon!